Sunenteuxi Marinas Galanou Φύλλο Κυριακής tis Eleftherotupias
09 - 03 - 2008
ΜΑΡΙΑ ΓΑΛΑΝΟΥ
«Η ομοφυλοφιλία δεν είναι γρίπη»
Της ΣΤΑΥΡΟΥΛΑΣ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (spapa@enet.gr) - φωτ.: Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ
«Πριν από λίγους μήνες, ένα απόγευμα που ήμουν μόνη στο μαγαζί, χτυπάει το κουδούνι, ανοίγω, και βλέπω ένα ζευγάρι πενηντάρηδων να στέκεται διστακτικά στην πόρτα. Εμοιαζαν φοβισμένοι. "Περάστε", τους λέω, "ο σκύλος δεν δαγκώνει!" Ηταν γονείς ενός παιδιού που πρόσφατα τους είχε εξομολογηθεί ότι είναι γκέι. Ενα βράδυ που παρακολουθούσαν οικογενειακώς μια σχετική τηλεοπτική εκπομπή, ξεθάρρεψε φαίνεται και τους το είπε. Επιασαν να με ρωτάνε. "Τι να κάνουμε; Θα του φύγει; Εχετε κάτι να διαβάσουμε να πληροφορηθούμε;" Προσπάθησα να τους καθησυχάσω. "Η ομοφυλοφιλία", τους είπα, "δεν είναι γρίπη, άδικα θα ξοδευτείτε. Αγάπη χρειάζεται. Α-γά-πη. Κι ορίστε ένα βιβλίο που θα σας χρησιμεύσει"».
Το «μαγαζί» βρίσκεται πλάι στην ΑΣΟΕΕ, στο υπερυψωμένο ισόγειο μιας πολυκατοικίας στην οδό Αντωνιάδου. Είναι ο μοναδικός στο είδος του «Πολύχρωμος Πλανήτης», εκδοτικός οίκος και βιβλιοπωλείο μαζί, όπου βρίσκει κανείς συγκεντρωμένα έργα ομοφυλόφιλων, λεσβιών, αμφισεξουαλικών και τρανσέξουαλ συγγραφέων, όπως και κάθε άλλης φωνής που αναδεικνύει κάτι «διαφορετικό». Η δημιουργός του -αφηγήτρια και του παραπάνω περιστατικού- ακούει στο όνομα Μαρίνα Γαλανού και μόνο η φωνή της μαρτυρά πως γεννήθηκε άντρας. Οσο για το βιβλίο που σύστησε στο πανικοβλημένο ζευγάρι, είναι μια συλλογή από επιστολές γονιών που δέχτηκαν αντίστοιχο με το δικό τους σοκ, και οι οποίοι, αφού το ξεπέρασαν, αποφάσισαν να διαδώσουν τις ιστορίες τους με την ελπίδα να βοηθήσουν κι άλλους.
Η συλλογή «Το παιδί μου είναι γκέι» που επιμελήθηκε ο Αυστραλός Μπράις Μακντούγκαλ, συνυπάρχει στον κατάλογο του οίκου με βιβλία όπως η «Ιστορία της σύγχρονης ομοερωτικής λογοτεχνίας» της αμερικανίδας πανεπιστημιακού Σόνια Τζόουνς, η ανθολογία δοκιμίων «Η αγάπη που δεν τολμάει να πει τ' όνομά της» του Γκρεγκ Ουάρτον, η πάντα επίκαιρη μαρτυρία «Καιάδας» του Λουκά Θεοδωρακόπουλου για τη στάση της χούντας απέναντι στους ομοφυλόφιλους ή το χρονικό του Τάκη Σπετσιώτη «Ταχτσής - Δεν ντρέπομαι». Ανάμεσά τους και το «Πρόσεχε τη στροφή και άλλα διηγήματα», με δέκα ιστορίες που διακρίθηκαν στον πρώτο διαγωνισμό ομοφυλοφιλικού διηγήματος που διοργάνωσε ο «Πολύχρωμος Πλανήτης», εγκαινιάζοντας πρόπερσι έναν θεσμό επίσης πρωτόγνωρο για τα ελληνικά δεδομένα.
Η Μαρίνα Γαλανού, πρώην γραμματέας του Σωματείου Αλληλεγγύης Τραβεστί Τρανσέξουαλ και γραμματέας σήμερα της Ελληνικής Ομοφυλοφιλικής Κοινότητας (ΕΟΚ), κουβαλούσε για καιρό το σχέδιο μέσα της, αλλά τη μεγάλη απόφαση την πήρε «στις 17 Ιουλίου του 2004», όπως θυμάται με ακρίβεια. «Υπήρχε μια έλλειψη. Σ' όποιο βιβλιοπωλείο έμπαινα και ρωτούσα για έργα με γκέι ή λεσβιακό περιεχόμενο, με κοίταζαν λες και γύρευα κάτι απαράδεκτο, σχεδόν με απέχθεια. Και καλά εγώ που είμαι ακτιβίστρια... Ενα νεαρό παιδί, πώς να τολμήσει να ζητήσει κάτι τέτοιο;»
Το ότι ο «Πολύχρωμος Πλανήτης» βρίσκεται σε όροφο, οφείλεται σε οικονομικούς λόγους. «Ακούγαμε τις τιμές και τρομάζαμε. Πού να βρίσκαμε 30.000 ευρώ για αέρα; Από κάπου όμως έπρεπε να ξεκινήσουμε. Κάποιοι από τους ενοίκους της πολυκατοικίας, με το που είδαν την ταμπέλα, νόμιζαν πως ανοίξαμε μπουρδέλο. Πέντε λεπτά αφ' ότου την τοποθετήσαμε, ήρθε η διαχειρίστρια απειλώντας πως θα μας καταγγείλει. Κάποια στιγμή αναγκαστήκαμε να στείλουμε εξώδικο. Αλλά δεν πειράζει, χρήσιμο ήταν. Σιγά σιγά κατάλαβαν όλοι τους πως δεν είμαστε τέρατα. Συνεχίζουμε πάντως να ψάχνουμε στα Εξάρχεια για κάτι καλύτερο...».
Στο πιο φωτεινό δωμάτιο του διαμερίσματος, όπου και το βιβλιοπωλείο, βρίσκεις από Καβάφη, Προυστ και Οσκαρ Ουάιλντ μέχρι Βιρτζίνια Γουλφ, Τρούμαν Καπότε και Σάρα Γουότερς, κι από το κλασικό «Το πηγάδι της μοναξιάς» της Ράντκλιφ Χολ ώς το μοναδικό σύγχρονο λεσβιακό ελληνικό μυθιστόρημα, το «Μόνο Γυναίκες» της Μάρας Σέη. Ο Θάνος Βέσσης, δεξί χέρι της Γαλανού κι επικεφαλής των εκδόσεων, μας πληροφορεί πως μόνο στο Public της πλατείας Συντάγματος υπάρχει ξεχωριστός χώρος για τίτλους με ανάλογη θεματολογία. Ωστόσο, κατανοεί τους συγγραφείς που δυσφορούν βλέποντας τα έργα τους να προβάλλονται ως δείγματα της γκέι γραφής κι όχι της καθαρόαιμης λογοτεχνίας: «Ακόμα κι ο Αλαν Χόλινγκερστ, ο βραβευμένος με Μπούκερ για τη "Γραμμή της ομορφιάς", όταν ήρθε στην Αθήνα και ρωτήθηκε σχετικά, έδειξε απρόθυμος να επιλέξει κατηγορία. Ηταν ικανοποιημένος που τα βιβλία του βρίσκονταν και στις δύο».
Μ' ένα σάιτ που λειτουργεί κι ως ηλεκτρονικό βιβλιοπωλείο (www.colourfulplanet.com), με ετήσιους διαγωνισμούς πότε για ποίηση πότε για διήγημα, και με τη διοργάνωση εκδηλώσεων μια φορά το μήνα, για πεζογράφους όπως οι Κουμανταρέας, Γρηγοριάδης, Δενδρινός, Καλοβυρνάς, Ρουσοχατζάκης και Συμπάρδης, ο «Πολύχρωμος Πλανήτης» κατάφερε να γίνει σημείο αναφοράς για μια κοινότητα που, όπως τονίζει η Γαλανού, πρέπει να πάψει να είναι αόρατη: «Δεν δημιουργήσαμε γκέτο, να φανούμε επιδιώξαμε. Η ομοφυλοφιλία δεν επιτρέπεται να παραπέμπει μόνο στο ροζ, υπάρχει μια ολόκληρη κουλτούρα πίσω μας!»
Τόσο η ίδια όσο και ο Βέσσης νοσταλγούν την εποχή που τον τόνο στα πράγματα έδιναν μορφές όπως ο Χατζιδάκις και ο Τσαρούχης κι όχι οι κουτσομπόλες των μεσημεριανών εκπομπών, οι οποίες τους πολιορκούν, αλλά τις αποφεύγουν όπως ο διάολος το λιβάνι. Κι είναι αποφασισμένοι να κρατήσουν ζωντανή αυτήν την επιχείρηση που τους αφαιμάσσει οικονομικά, δουλεύοντας σε δυό δουλειές απ' το πρωί ως το βράδι. Η κίνηση στο βιβλιοπωλείο για την ώρα, παραμένει κατώτερη των προσδοκιών τους. «Ενας φίλος και τακτικός μας πελάτης μας ομολόγησε τις προάλλες ότι ζήτημα να έχει διαβάσει τέσσερα απ' τα δεκάδες βιβλία που έχει αγοράσει. Στενάζει ο κόσμος από τα δάνεια, αλλά να που υπάρχουν και κάποιοι που επιμένουν να μας στηρίζουν».
Η Συγγρού δεν είναι μονόδρομος
Αυτές τις μέρες ετοιμάζουν μια βιογραφία του Ζαν Ζενέ από τον Εντμουντ Γουάιτ, ένα διήγημα του Χρήστου Δήμα, την «Ανάσα», που θα συνοδεύεται κι από DVD, και μια εκδήλωση αφιερωμένη στον Χρήστο Ρούσσο (την ιστορία του οποίου είχε μεταφέρει ο Γ. Κατακουζηνός με τον «Αγγελο» στη μεγάλη οθόνη), όπου θα παρουσιαστεί η νέα του ποιητική συλλογή. Υπάρχει άραγε κάποιο βιβλίο που να έχει σημαδέψει τη Γαλανού για τα καλά; Σωπαίνει για λίγο και... «Αχ, είμαι ένα βιβλίο από μόνη μου!» απαντάει χαμογελώντας, χωρίς όμως και να προχωρά σε μύχιες εξομολογήσεις.
Το σίγουρο είναι πως η δημιουργός του «Πολύχρωμου Πλανήτη» αποδεικνύει στην πράξη ότι η Συγγρού δεν είναι μονόδρομος για μια τρανσέξουαλ. «"Μην είστε τεμπέλες, αγωνιστείτε!" φώναζα στις κοπέλες όταν ήμουν στο σωματείο. Κι αν δεν αποδεχτείτε πρώτα εσείς τον εαυτό σας, πώς θα σας αποδεχτούν οι άλλοι; Η αλήθεια, βέβαια, είναι πως ήμουν από τις τυχερές, καθώς οι δικοί μου έδειξαν κατανόηση για την ιδιαιτερότητά μου και με βοήθησαν να μην βρεθώ στο περιθώριο. Κι ό,τι πήγαν να μου στερήσουν στη δεύτερη επιχείρηση που διατηρώ εδώ και μια εικοσιπενταετία, το διεκδίκησα με πείσμα και τσαμπουκά».
Με την ίδια μαχητικότητα η Γαλανού, ως γραμματέας της ΕΟΚ, διεκδικεί από την πολιτεία να εκσυγχρονίσει τον αντιρατσιστικό νόμο, να παρέχει άσυλο σε ομοφυλόφιλους μετανάστες που στην πατρίδα τους κινδυνεύουν με φυλάκιση ή απαγχονισμό, να επιτρέψει τον πολιτικό γάμο σε άτομα του ίδιου φύλου, ακόμα και ν' αναγνωρίσει νομοθετικά το δικαίωμα των ερωτικά ανορθόδοξων ν' αποκτούν παιδιά ή να υιοθετούν. Απ' τη μεριά της θα επιθυμούσε ένα παιδί, αλλά «αφού αυτό δε γίνεται, παρηγοριέμαι με τους παπαγάλους, τα καναρίνια και το σκύλο μου, κι αυτόν τον "πλανήτη" που έγινε το πιο πολύτιμο καταφύγιό μου».
7 - 09/03/2008
Forumer™ is Voted #1 Free Forum Hosting provider
Build your own community today with the largest message board hosting company.